• Σταύρος Δάγλας

ΑΛΛΑ ΕΜΠΟΡΙΚΑ ΠΛΟΙΑ ΠΟΥ ΚΑΤΑΣΚΕΥΑΣΘΗΚΑΝ ΣΤΗΝ ΑΜΕΡΙΚΗ ΚΑΤΑ ΤΟΝ B'ΠΠ & ΣΥΝΕΒΑΛΑΝ ΣΤΗ ΝΙΚΗ ΤΩΝ ΣΥΜΜΑΧΩΝ

Μαζικά επίσης κατασκευάστηκαν στις ΗΠΑ κατά τον ΒΠΠ, περί τα 1.247 ακόμη φορτηγά πλοία, μεταφορικής ικανότητας γύρω στους 11.000 τόνους το καθένα. Ήταν πιο εξελιγμένα από το λίμπερτυ, με ατμοστροβίλους και υπηρεσιακή ταχύτητα τουλάχιστον 15 μιλίων, μεγίστη δε περί τα 18-19, η οποία εκτός των άλλων, τα καθιστούσε δυσκολότερο στόχο στα υποβρύχια. Ακόμη κατασκευάστηκαν περί τα 481 πετρελαιοφόρα τύπου Τ2, της τάξεως των 16000 τόνων, τα οποία έγιναν ο κύριος «αιμοδότης» κάθε πλοίου ή μηχανής που κινούνταν με πετρέλαιο, έξω από τις ΗΠΑ, σε όλη την διάρκεια του ΒΠΠ. Αρκετά απ’ αυτά πέρασαν σ’ Ελληνικά χέρια μετά τον πόλεμο.

Πιο αναλυτικά, τα πλοία αυτά έχουν κατά τύπους ως εξής:


1. C2, σε 173 πλοία, από το 1939 έως το 1945.

2. C3, σε 465 πλοία, από το 1939 έως το 1945.

3. C4, σε 75 πλοία, από τα τέλη του 1941 και έπειτα.

4. VICTORY σε 534 πλοία, από τον Φλεβάρη του 1944 και έπειτα.

5. Τ2 σε 481 περίπου πλοία των 16 300 τόνων, ταχύτητας 15

μιλίων, πετρελαιοφόρα, από το 1940 έως το 1945, με

μηχανές ηλεκτροτουρμπίνες. [46]



ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΩΝ ΑΝΩΤΕΡΩ ΠΛΟΙΩΝ ΚΑΤΑ ΤΥΠΟ:


ΜΗΚΟΣ ΠΛΑΤΟΣ ΦΟΡΤΙΟΥ ΜΗΧΑΝΗ – ΤΑΧΥΤΗΤΑ ΠΛΟΙΑ


C2: L= 459 ft – 140M, B= 63 ft – 19M, D.W.=10850, HP= 6000, Spd= 15.5 μίλια

173 Φορτηγά.

C3: L= 492 ft , B= 69 ft 06 in, D.W.= 11975, HP= 8500, Spd= 16.5 μίλια

465 Φορτηγά.

C4: L= 522 ft 10 in, B= 71 ft 08 in, D.W.= 11757, HP= 9000, Spd= 17 μίλια

75 Φορτηγά.

VICTORY: L=455 ft, B= 62 ft, D.W.= 10600, HP= 6000, Spd= 15 μίλια

534 Φορτηγά.

Τ2: L= 523 ft B= 68 ft, D.W. = 16313, HP= 6000, Spd= 15 μίλια

481 Πετρελαιοφόρα.


Σημείωση 1:

D.W.: Αρχικά των Αγγλικών λέξεων Dead Weight (νεκρό βάρος).

(Είναι το σύνολο των τόνων: φορτίου, καυσίμων, γλυκού νερού, έρματος και λοιπών απαραίτητων εφοδίων, που επιτρέπεται και είναι δυνατόν να φορτωθούν στo πλοίο, όταν αυτό είναι βυθισμένο στο νερό, μέχρι το Θερινό σημείο της Γραμμής Φορτώσεως).


Επιβατηγό QUEEN MARY:

Μήκος= 310,7M - 1019,4 ft, Πλάτος= 36,0M – 118 ft, Βύθισμα= 11,9Μ – 39 ft,

Ιπποδύναμη= 160 000, 4-μηχανές - 4 προπέλες,

Ταχύτητα υπηρεσιακή= 28,5 μίλια, Gross Tons= 81327, Εκτόπισμα= 81961

Σαν οπλιταγωγό μετέφερε = 15000 στρατιώτες+.

Σαν επιβατηγό μετέφερε= 2139 επιβάτες, με πλήρωμα 1101 άτομα.


Τα χαρακτηριστικά ενός ΛΙΜΠΕΡΤΥ είναι:

Μήκος= 135 Μέτρα (441’ 06’’).

Πλάτος= 17,3 Μέτρα ( 56’ 10,75 ίντσες).

Βύθισμα φορτωμένο= 8,5 Μέτρα (27’ 09,25 ίντσες).

Μεταφορική ικανότητα (D.W.)= 10 856 Μετρικούς τόνους.

Ταχύτητα= 11 - 11.5 ν. μίλια.

Ακτίνα δράσεως= Μέχρι και 20 000 ναυτικά μίλια.

Σωσίβιες βάρκες= 4

Σωσίβιες σχεδίες: 4 (από δύο, αναρτημένες δεξιά – αριστερά στα ξάρτια των καταρτιών Νο2 και Νο3).



Η μηχανή του ήταν ατμομηχανή παλινδρομική και απέδιδε 2500 ίππους στις 76 στροφές περίπου ανά λεπτό, ενώ τα δύο καζάνια του κατανάλωναν περί τους 30 τόνους πετρέλαιο (φιούελ-μαζούτ) το 24ωρο. Δεν τους τοποθέτησαν ατμοστροβίλους (τουρμπίνες) αν και ήθελαν, επειδή η Αμερικανική βιομηχανία δεν ήταν προετοιμασμένη για την παραγωγή ενός τόσο μεγάλου αριθμού ατμοστροβίλων και των απαραίτητων μειωτήρων στροφών (πολύ ειδικά γρανάζια), που συνοδεύουν τις μηχανές αυτές.


Ο οπλισμός του κατά τον πόλεμο δεν ήταν πάντα ακριβώς ο ίδιος, ούτε και σε όλα τα πλοία ευρίσκονταν ακριβώς στην ίδια θέση. Συνήθως έφερε:


1 κανόνι 3 ιντσών πλώρα.

1 κανόνι 4 ιντσών πρύμα στο πούπι*.

4 αντιαεροπορικά, στις 4 γωνίες της κόντρα* γέφυρας.

2 αντιαεροπορικά δεξιά – αριστερά επάνω στο μαγαζί*, ανάμεσα στ΄ αμπάρια Νο. 1 – 2.

2 αντιαεροπορικά επάνω στο πλωριό μέρος του πούπι, δεξιά – αριστερά ή πάνω στο μαγαζί, ανάμεσα στ’ αμπάρια Νο. 4 – 5.

Ανάλυση των διακριτικών του τύπου EC2 – S – C1 του λίμπερτυ:

EC= Emergency Cargo (φορτίο ανάγκη).

2= Πλοίο διαστάσεων 400 – 450 ποδών (1 ποδάρι = 30,48 εκατοστά).

S= Steam Engine (ατμομηχανή).

C1 = Σχεδιασμός


Σημείωση 2.:

α) Πριν αρχίσει η μαζική παραγωγή των λίμπερτυ στις ΗΠΑ, τα αμερικανικά ναυπηγεία είχαν κατασκευάσει 60 λίμπερτυ για την Μ. Βρετανία και 25 για τον Καναδά, πάνω στο αρχικό σχέδιο και με τα καζάνια τους να καίνε κάρβουνο. Έτσι το σύνολο των λίμπερτυ που κατασκευάσθηκαν στις ΗΠΑ ανέρχεται στα 2795.

β) Εξυπακούεται ότι κατά την διάρκεια του πολέμου κατασκευάσθηκαν στις ΗΠΑ και πολλοί άλλοι τύποι εμπορικών πλοίων, σε διάφορα μεγέθη και αριθμούς που όλοι μαζί έφθασαν τον αριθμό των 5600 [47Α] κατ’ άλλη εκδοχή 5777 [47Β]. Επιπλέον ναυπηγήθηκαν 1500 [47Α] πολεμικά πλοία και 80.000 [47Α] αποβατικά σκάφη. [47]

γ) Τα στοιχεία που παραθέτω ίσως δεν είναι απολύτως ακριβή, είναι όμως θα ημπορούσαμε να πούμε με κάποιο μάλλον μικρό ποσοστό αποκλίσεως (ανάλογα με την πηγή προελεύσεως) «σχεδόν σωστά».

δ) Οι αριθμοί απωλείας πλοίων ή πληρωμάτων του Ελληνικού Εμπορικού Ναυτικού κατά τον ΒΠΠ ποικίλουν, ανάλογα με την πηγή προελεύσεώς τους.



Γλωσσάρι


Κονβόυ

Συνοδεία πλοίων. Με την λέξη αυτή έμειναν γνωστές κατά τον ΒΠΠ, συναθροίσεις πλοίων, ημπορεί και 40-50 τον αριθμό, τα οποία μετέφεραν εφόδια των συμμάχων, με την συνοδεία πολεμικών σκαφών, όχι σπάνια και βοηθητικών αεροπλανοφόρων, για προστασία τους από τα εχθρικά υποβρύχια, πλοία επιφανείας και αεροπλάνα.

Κροσάρω

εδώ, διαπλέω.

Κατάμπαρο

το κάτω μέρος του αμπαριού καθώς κοιτάζομε στο αμπάρι από πάνω, το πανιόλο.

Μποτσάρω

δένω κάτι για να το ασφαλίσω και να μη μετακινείται.

Γρύλος

μεταλλικός σφιχτήρας βιδωτός.

Μποτσαρίσματα

δεσίματα.

Μπουντελιάρω

σφηνώνω κάτι για να μην κινείται με την χρήση ξύλων, υποστηλώνω.

Μποτζαρισιά

εγκάρσια (δεξιά-αριστερά) κλίση του πλοίου.

Σκαμπανεύασμα

ανεβοκατέβασμα του πλοίου στο κύμα.

Κόντρα γέφυρα

το άνω της γεφύρας κατάστρωμα (η ταράτσα της).

Μαγαζί

εδώ, αποθήκη.

Πούπι

μικρό σπιτάκι στο πρυμιό μέρος του πλοίου, επίστεγο.